Filmy Andrzeja Wajdy alfabetycznie od A do Z - sprawdź listę

Przy półce z filmami Wajdy łatwo zatrzymać się na „Popiele i diamencie” albo „Ziemi obiecanej”, a potem zgubić tytuł, którego szuka się do kolekcji. Alfabetyczny spis ułatwia szybkie odnalezienie filmu, choć jego zawartość zależy od tego, czy uwzględnia się wyłącznie fabuły, czy także krótkie metraże i dokumenty.

Filmy Andrzeja Wajdy alfabetycznie od A do Z

Przy alfabetycznym spisie łatwo pomylić kompletną filmografię z listą samych kinowych fabuł. Poniższe zestawienie łączy filmy fabularne z wybranymi krótkometrażowymi, dokumentalnymi i telewizyjnymi pozycjami, dlatego przy kilku tytułach dopisuję ich charakter.

Dlaczego w różnych spisach zmieniają się tytuły i lata

Różnica zwykle zaczyna się od zakresu. Jedna filmografia uwzględnia same fabuły kinowe, inna dodaje etiudy, dokumenty, telewizyjne adaptacje i filmy zbiorowe; w przypadku filmu nowelowego Wajda mógł odpowiadać tylko za jedną część. Oficjalna strona poświęcona reżyserowi rozdziela filmy fabularne, inne filmy i projekty niezrealizowane, a filmografia Fundacji Kyoto–Kraków udostępnia również sortowanie alfabetyczne.

Rozbieżności w datach widać nawet przy znanych tytułach: oficjalny wykaz podaje „Wesele” z 1973 roku, a „Zemstę” z 2002 roku; inne popularne spisy mogą podawać przy pierwszym tytule rok 1972, a przy drugim rok 2001. Z tego powodu rok w tabeli traktuj jako element identyfikujący daną wersję filmografii, nie jako bezsporną datę premiery w każdej klasyfikacji. Przy kompletowaniu filmu na DVD czy plakatu bezpieczniej sprawdzić także tytuł i reżysera na wydaniu.

Podobny problem dotyczy pozycji powstałych po śmierci twórcy. „Marek Edelman… i była miłość w getcie” figuruje w archiwum jako film związany z Wajdą, ale sam fakt obecności w takim wykazie nie oznacza, że reżyser osobiście nakręcił gotowy film. Przy kolekcjonowaniu pamiątek odróżnienie autorstwa koncepcji od reżyserii pozwala uniknąć mylącego opisu.

Trzy filmy tworzą różne wejścia do kina Wajdy

Jeśli zależy ci na szybkim wyborze, trzy tytuły pokazują odmienne strony reżysera. „Kanał” prowadzi w ciasną, klaustrofobiczną przestrzeń powstańczej Warszawy; „Popiół i diament” skupia się na jednostce stojącej na progu politycznej zmiany, a „Człowiek z żelaza” splata fabułę z atmosferą robotniczego protestu.

Uważam, że właśnie ten zestaw daje lepszy obraz filmowego języka Wajdy niż oglądanie samych ekranizacji szkolnych lektur. Jeśli wolisz kino kameralne, wybierz „Brzezinę” albo „Panny z Wilka”; jeśli interesuje cię rozmach scenograficzny i aktorski, naturalnym wyborem będzie „Ziemia obiecana”.

Przy kolekcjonowaniu liczy się także rodzaj wydania

Tytuł filmu na okładce nie zawsze wystarczy, by rozpoznać, co dokładnie znajduje się w kolekcji. Wajdowskie wydania mogą obejmować film kinowy, zapis spektaklu, dokument o realizacji albo zbiór nowel, a podobne nazwy potrafią skrywać bardzo różne materiały.

Przy gadżetach filmowych podobnie działa plakat: podobizna aktora czy motyw z kadru nie przesądza, że przedmiot promował konkretną premierę. Datę wydania, nazwę dystrybutora i opis kolekcji traktuj jako równie ważne jak sam tytuł.

Dobierz tytuł do tego, czego szukasz na półce

Jeśli porządkujesz domową kolekcję, zacznij od nazw z okładek i dopiero potem porównaj je z filmografią; przy tytułach takich jak „Moje notatki z historii” zwróć uwagę na wariant nazwy. Katalog Wytwórni Filmów Dokumentalnych i Fabularnych obejmuje produkcje, do których prawa posiada instytucja, więc nie należy utożsamiać go z kompletnym rejestrem wszystkich prac Wajdy.

Alfabetyczny spis najlepiej sprawdza się jako indeks, a nie ranking. Do seansu wybierz film według nastroju lub okresu, który cię interesuje; do porządkowania kolekcji zachowaj obok tytułu także rok, format i informację o rodzaju realizacji. Taki opis zostawia mniej miejsca na pomyłkę między filmem, dokumentem i archiwalnym zapisem.